سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

388

تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )

عبد الرحمن بن عوف ، محمد بن جعفر بن ابى طالب ، محمد بن عاتب بن ابى بلتعه ، محمد بن اشعث بن قيس و ديگران . مادر محمد بن حنفيّه ، خوله دختر جعفر بن قيس حنفى است وى امّ ولدى از اسيران يمامه بود . ( 1 ) زهرى مىگويد : محمد از عاقلترين و دلاورترين مردم بود وى از هر آشوبى و آنچه مردم درگير بودند ، بر كنار بود . ( 2 ) ابن سعد در « طبقات » مىگويد : وقتى كه حسين ( ع ) كشته شد و ابن زبير بر حجاز چيره گرديد به دنبال ابن حنفيه فرستاد و به او گفت : با من بيعت كن و عبد الملك بن مروان نيز از او خواست كه با او بيعت كند ، او در جواب آنها گفت : من يك نفر از مسلمانانم هرگاه مردم به رهبرى كسى اجتماع كردند من با او بيعت مىكنم و چون ابن زبير را كشتند وى با عبد الملك بيعت كرد . ( 3 ) وهب بن منبّه گويد : دلها به محمد بن حنفيه گرايش داشت و مختار بن ابى عبيده در كوفه مردم را به او دعوت مىكرد و با وى مكاتبه داشت و مىگفت : مهدى اوست و اين مذهب و عقيدهء كيسانيه است ؛ آنان گروهى از اماميه اصحاب مختار بن ابى عبيده‌اند و مختار ملقّب به كيسان بود و جماعتى از كيسانيه معتقدند كه محمد بن حنفيه نمرده است و او در كوه رضوى داخل دره‌اى از آن اقامت دارد و همراهش چهل تن از ياران وى وارد آن درّه شده‌اند و از ايشان هيچ كس اطلاعى ندارد در حالى كه آنها زنده‌اند و روزى داده مىشوند و كثير عزّه ( شاعرى از كيسانيه ) دربارهء وى مىگويد : ألا انّ الائمة من قريش * ولاة الأمر اربعة سواء علىّ و الثلاثة من بنيه * هم الاسباط ليس لهم خفاء فسبط سبط ايمان و برّ * و سبط غيبته بكربلاء و سبط لا يذوق الموت حتّى * يقود الخيل يقدمها اللّواء « 1 »

--> ( 1 ) بدانيد كه تمام امامان و زمامداران از قريشند ، چهار تن از ايشان عبارتند از : على و سه تن از پسران وى كه ايشان اسباطند ( نوادگان دخترى پيامبرند ) و بر كسى پوشيده نيست . يكى سبط ايمان و نيكى و سبط ديگرى در كربلا به شهادت رسيد . و سبطى كه طعم مرگ را نمىچشد تا وقتى كه آن سپاه را رهبرى كند و پرچمها پيشاپيش او حركت كنند .